Kleine aanpassing van frequenties in 1978

Op 23 november 1978 veranderden de meeste radiostations op de middengolf, uitgezonderd van die in Amerika, lichtelijk van frequentie. In de meeste gevallen was de nieuwe frequentie een afwijking van 1 of 2 kHz van de eerder gebruikte frequentie. Alleen in Groot Brittanni� werden stations, vallende onder de BBC, op die bewuste dag op totaal andere frequenties teruggevonden, daar binnen de BBC leiding was besloten van de internationale aanpassingen van het middengolfspectrum gebruik te maken om alle in gebruik zijnde BBC frequenties te herzien.

De wijzigingen waren een gevolg van de in het in 1975 ontstane �Frequentie Plan�, dat in destijds in Geneve was ondertekend aan het einde van de Regional Administrative Long Wave and Medium Wave Broadcasting Conference. Het toenmalige nieuwe �Frequentie Plan� werd gemaakt onder auspici�n van de World Administrative Radio Conference (WARC) en de International Telecommunication Union (ITU), daarbij ondersteund door de European Broadcasting Union. (EBU).

De nieuwe indeling van de middengolf, die via dit �Frequentie Plan� tot stand kwam, verving een eerder in Geneve getekend plan van 1948. De aanpassing diende te gebeuren daar een steeds groter aantal radiostations actief was op de middengolf en men meer en meer last had van interferentie. Bij ondertekening van het 1975 plan werd er vanuit gegaan door de samenstellers dat de in te voeren nieuwe indeling niet langer dan tot in 1989 zou worden gehandhaafd. Anno 2008 is het �Frequentie Plan� echter nog steeds van kracht, hoewel in 2005 het enigszins is aangepast in verband met de komst van de digitale radio-ontvangst. Aangenomen mag worden dat niet tot totale wijziging is overgegaan gezien we te maken hebben met de afname in het aantal radiostations dat gebruik maakt van het middengolfspectrum.

Recentelijk werd er in de nieuwsgroep �Zeezenders� op het internet de vraag gesteld hoe de zeezenders reageerden op de frequentiewisseling destijds. Gesteld dient te worden dat op dat moment slechts twee stations echt actief waren, The Voice of Peace, voor de kust van Isra�l en Radio Delmare voor de Nederlandse kust op zeer onregelmatige momenten. Desondanks was er een verrassende opmerking terug te lezen.

E�n van de reacties in de discussiegroep was afkomstig van Herbert Visser, die zich meende te herinneren dat Radio Caroline de bewuste dag kort in de ether was geweest, ondanks de ernstige problemen, die zich een maand eerder hadden geopenbaard aan boord van het zendschip �Mi Amigo�. Ik proefde dat anderen dit zich niet herinnerden en dus tijd eens terug te grijpen in het Freewave Media Archief, waar het volgende is terug te vinden: �Op vrijdag 20 oktober 1978 werd op Radio Mi Amigo de laatste show van Ton Schipper uitgezonden, om 11.54 uur in de ochtend onderbroken door de Mi Amigo tune van de groep Bronx. Het was boorddeejay Marc Jacobs die zei: �wegens onvoorziene omstandigheden gaan we nu uit de lucht.�

De enige generator aan boord van het zendschip Mi Amigo, die nog een teken van leven gaf, verkeerde in zeer slechte staat en het was een en al rook op het schip door de verbrande olie. Vanuit Spanje liet directeur Tack weten dat de stilte slechts enkele dagen zou duren en dat Radio Mi Amigo op 1 januari 1979 haar vijfjarig bestaan zou gaan vieren. Waarschijnlijk wist hij toen al het dreigende einde van de activiteiten van het station, die deels in het Spaanse Playa de Aro werden gevoerd. Een brief met de definitieve aankondiging van de wetswijziging werd op 28 november aan Sylvain Tack vanuit de burelen van de Spaanse regering toegestuurd. waardoor het ook in Spanje verboden zijn voor een zeezender te werken.

De aanwezige Mi Amigo deejays aan boord van het zendschip bleven nog enkele dagen maar werden niet veel later vervangen door Dick Verheul, die er verder ook weinig te zoeken had daar de zenders niet werden gereactiveerd. Begin november 1978 werden, nadat een aantal onderdelen aan boord was gebracht en ge�nstalleerd, een aantal testen uitgezonden en wel op onregelmatige momenten op 1,2,3,4,6 en 9 november. Hoofdzakelijk werd er gebruik gemaakt van een testtoon. Op 23 november, de dag dat vele lange golf en middengolf zenders ter wereld van frequentie wijzigden, was Radio Caroline in de ether op 963 kHz. Eerst werd er, gedurende vier minuten, een testtoon uitgezonden, waarna �Caroline� van The Fortunes, de stationtune van Radio Caroline werd gedraaid. De enige woorden, die vanuit de Carolinestudio de ether in werden geslingerd, waren: �Don�t despair, we�ll be back sometime�. (Wanhoop niet, eens zullen we terugzijn). Op dat moment was de generator voor gebruik in combinatie met de 10kW zender dus weer in orde.�

Het zou vervolgens nog maanden duren voordat er weer, met Pasen 1979, echte programma�s via Radio Caroline werden uitgezonden, maar de herinnering aan de bewuste 23 november 1978 van Herbert Visser, blijkt dus een correcte te zijn geweest.

Omtrent de afwijkende wijzigingen in het AM spectrum destijds in Groot Brittanni� is het complete plan te downloaden, evenals er fragmenten van de wisseling van diverse BBC stations zijn terug te luisteren.

http://downloads.bbc.co.uk/rd/pubs/reports/1978-33.pdf

http://www.zen77094.zen.co.uk/vintagebroadcasting/bbcchanges.htm

HANS KNOT